Δεκαπλασιασμός της παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας μέσα σε 4 δεκαετίες

Ο αριθμός των παχύσαρκων παιδιών και εφήβων (ηλικίας 5 έως 19 ετών) παγκοσμίως έχει δεκαπλασιαστεί τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες, σύμφωνα με μία νέα μελέτη που πραγματοποιήθηκε από το Imperial College London και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ). Αν οι τρέχουσες τάσεις συνεχίσουν, περισσότερα παιδιά και έφηβοι θα είναι παχύσαρκα παρά μέτρια ή σοβαρά ελλιποβαρή μέχρι το 2022.

Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο Lancet ακριβώς πριν την Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας (11 Οκτωβρίου). Αναλύθηκαν δεδομένα μετρήσεων ύψους και βάρους σχεδόν 130 εκατομμυρίων ατόμων ηλικίας 5 ετών και άνω (31,5 εκατομμύρια άτομα 5 έως 19 ετών και 97,4 εκατομμύρια άτομα 20 ετών και άνω). Ο αριθμός των συμμετεχόντων είναι ο μεγαλύτερος που έχει υπάρξει σε επιδημιολογική μελέτη. Περισσότεροι από 100 ερευνητές συμμετείχαν στη μελέτη, η οποία αξιολόγησε τον Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) και αν έχει αλλάξει το σκηνικό της παχυσαρκίας παγκοσμίως από το 1975 έως το 2016.

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, τα ποσοστά παχυσαρκίας στα παιδιά κα τους εφήβους παγκοσμίως αυξήθηκαν από λιγότερο από 1% (ισοδύναμο με πέντε εκατομμύρια κορίτσια και έξι εκατομμύρια αγόρια) το 1975, σε σχεδόν 6% στα κορίτσια (50 εκατομμύρια) και σχεδόν 8% στα αγόρια (74 εκατομμύρια) το 2016. Συνδυαστικά, ο αριθμός των παχύσαρκων ατόμων 5 έως 19 ετών υπερδεκαπλασιάστηκε παγκοσμίως, από 11 εκατομμύρια το 1975 σε 124 εκατομμύρια το 2016. Επιπλέον 213 εκατομμύρια άτομα ήταν υπέρβαροι το 2016, αλλά ήταν κάτω από το όριο της παχυσαρκίας.

Ο συγγραφέας του άρθρου και καθηγητής της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Imperial College London, Majid Ezzati, δήλωσε: “Κατά τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες, τα ποσοστά παχυσαρκίας σε παιδιά και εφήβους έχουν εκτοξευτεί παγκοσμίως, και συνεχίζουν να αυξάνονται σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. Τελευταία, τα επίπεδα παχυσαρκίας έχουν σταθεροποιηθεί σε χώρες υψηλού εισοδήματος, αλλά παραμένουν απαράδεκτα υψηλά.”

Ο καθηγητής Ezzati προσθέτει: “Οι ανησυχητικές αυτές τάσεις αντικατοπτρίζουν τις επιπτώσεις του μάρκετινγκ και των πολιτικών τροφίμων παγκοσμίως, με τις υγιεινές και υψηλής θρεπτικής αξίας τροφές να είναι πολύ ακριβές για αδύναμες οικονομικά οικογένειες και κοινότητες. Οι τάσεις αυτές προμηνύουν μία γενιά παιδιών και εφήβων που θα μεγαλώνουν ως παχύσαρκα άτομα με κακή κατάσταση θρέψης. Χρειαζόμαστε τρόπους για να αυξήσουμε τη διαθεσιμότητα των υγιεινών και θρεπτικών τροφών στο σπίτι και το σχολείο, ιδιαιτέρως για οικονομικά αδύναμες οικογένειες και κοινότητες, καθώς και κανονισμούς και σχετική φορολογία για να προστατεύσουμε τα παιδιά από το μη υγιεινό φαγητό.”

Οι συγγραφείς λένε ότι αν συνεχίσουν οι μετά το 2000 τάσεις, τα παγκόσμια επίπεδα παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας θα ξεπεράσουν τα επίπεδα του -μετρίως και σημαντικώς- κάτω του φυσιολογικού βάρους για την ίδια ηλικιακή ομάδα έως το 2022.

Παρ ‘όλα αυτά, ο μεγάλος αριθμός παιδιών και εφήβων με μετρίως ή σημαντικώς ελλιπές βάρος το 2016 (75 εκατομμύρια κορίτσια και 117 αγόρια) εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πρόκληση για τη δημόσια υγεία, ιδίως στα φτωχότερα μέρη του κόσμου. Αυτό αντικατοπτρίζει την απειλή που συνιστά ο υποσιτισμός σε όλες τις μορφές του, καθώς υπάρχουν ελλιποβαρείς και παχύσαρκοι νέοι που ζουν στις ίδιες κοινότητες.

Τα παιδιά και οι έφηβοι μετατοπίστηκαν ταχέως από κατά το μεγαλύτερο μέρος ελλιποβαρείς σε κυρίως υπέρβαροι σε πολλές χώρες μεσαίου εισοδήματος, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Ασίας, της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής. Οι συγγραφείς λένε ότι αυτό θα μπορούσε να αντανακλά την αύξηση της κατανάλωσης ενεργειακά πυκνών τροφών, ιδιαίτερα των επεξεργασμένων υδατανθράκων, που οδηγούν σε αύξηση βάρους και δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία καθ ‘όλη τη διάρκεια της ζωής τους.

Η Δρ Fiona Bull, συντονιστής προγράμματος για την παρακολούθηση και την πρόληψη των μη μεταδοτικών ασθενειών στον Π.Ο.Υ., δήλωσε: “Τα στοιχεία αυτά υπογραμμίζουν και ενισχύουν ότι το υπέρβαρο και η παχυσαρκία αποτελούν σήμερα παγκόσμια κρίση για την υγεία, και προειδοποιούν ότι τα επόμενα χρόνια η κατάσταση θα επιδεινωθεί, εκτός αν ξεκινήσουμε και λαμβάνουμε δραστικά μέτρα. ”

Η αύξηση της παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας σε χώρες με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα, ειδικά στην Ασία, έχει επιταχυνθεί από το 1975. Αντιθέτως, στις χώρες με υψηλό εισόδημα έχει επιβραδυνθεί και σταθεροποιηθεί.

Η μεγαλύτερη αύξηση στον αριθμό των παχύσαρκων παιδιών και εφήβων παρατηρήθηκε στην Ανατολική Ασία, σε Αγγλόφωνες περιοχές με υψηλό εισόδημα (Η.Π.Α., Καναδάς, Αυστραλία, Νέα Ζηλανδία, Ιρλανδία και Ηνωμένο Βασίλειο), και στη Μέση Ανατολή και τη Βόρια Αφρική.

Το 2016, τα ποσοστά παχυσαρκία ήταν τα υψηλότερα συνολικά στην Πολυνησία και στη Μικρονησία, στο 25.4% στα κορίτσια και στο 22.4% στα αγόρια, ακολουθούμενοι από τις Αγγλόφωνες περιοχές με υψηλό εισόδημα. Το Ναουρού είχε το υψηλότερο επιπολασμό παχυσαρκίας για τα κορίτσια (33.4%), και οι Νήσοι Κουκ είχαν τον υψηλότερο για τα αγόρια (33.3%).

Στην Ευρώπη, τα κορίτσια στη Μάλτα και τα αγόρια στην Ελλάδα είχαν τα υψηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας, στο 11.3% και 16.7% του πληθυσμού αντίστοιχα. Τα κορίτσια και τα αγόρια στη Μολδαβία είχα τα χαμηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας, στο 3.2% και 5% του πληθυσμού αντίστοιχα.

Μεταξύ των χωρών υψηλού εισοδήματος, οι Η.Π.Α. είχαν τα υψηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας για τα κορίτσια και τα αγόρια.

Η Ινδία είχε την υψηλότερη συχνότητα εμφάνισης μέτριας και σοβαρής έλλειψης βάρους κάτω των 19 ετών κατά τη διάρκεια αυτών των τεσσάρων δεκαετιών (το 24.4% των κοριτσιών και το 39.3% των αγοριών ήταν μέτρια ή σοβαρά ελλιποβαρή το 1975, και 22.7% και 30.7% το 2016). Τα 97 εκατομμύρια των παιδιών και των εφήβων που είναι μέτρια ή σοβαρά ελλιποβαρή στον κόσμο ζούσαν στην Ινδία το 2016.

Να σημειωθεί ότι, παγκοσμίως, και ο αριθμός των παχύσαρκων ενηλίκων αυξήθηκε από 100 εκατομμύρια το 1975 (69 εκατομμύρια γυναίκες, 31 εκατομμύρια άνδρες) σε 671 εκατομμύρια το 2016 (390 εκατομμύρια γυναίκες, 281 εκατομμύρια άνδρες). Ένα άλλο 1,3 δισεκατομμύριο ενήλικες ήταν υπέρβαροι, αλλά έπεσαν κάτω από το όριο για την παχυσαρκία.

Σε συνδυασμό με τη δημοσίευση των νέων εκτιμήσεων παχυσαρκίας, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) δημοσιεύει μια περίληψη της Εφαρμογής Σχεδίου για τη Λήξη της Παιδική Παχυσαρκίας (ECHO). Το πρόγραμμα δίνει στις χώρες σαφείς οδηγίες για αποτελεσματικές δράσεις για να καταπολεμηθεί η παιδική και εφηβική παχυσαρκία. Ο ΠΟΥ έχει επίσης δημοσιεύσει κατευθυντήριες οδηγίες στους εργαζόμενους στην υγειονομική περίθαλψη για να εντοπίσουν και να διαχειριστούν παιδιά που είναι υπέρβαρα ή παχύσαρκα.

Ο Δρ Bull πρόσθεσε: “Ο ΠΟΥ ενθαρρύνει τις χώρες να υλοποιήσουν τις προσπάθειες που απευθύνονται στα περιβάλλοντα που σήμερα αυξάνουν τις πιθανότητες παιδικής παχυσαρκίας. Οι χώρες θα πρέπει να στοχεύσουν ιδιαίτερα στο να μειώσουν την κατανάλωση φθηνών, εξαιρετικά-επεξεργασμένων και φτωχών σε θρεπτικά συστατικά τροφίμων. Θα πρέπει επίσης να μειώσουν το χρόνο που τα παιδιά δαπανούν σε δραστηριότητες με βάση την οθόνη και σε καθιστικές δραστηριότητες αναψυχής με το να προωθούν μεγαλύτερη συμμετοχή σε σωματική δραστηριότητα μέσω δραστήριας αναψυχής και αθλημάτων.”

Πηγή: Univadis